Su Sondajı

Su sondaj çalışmalarımızı sahanın jeolojik özelliklerini dikkate alarak iki tür olarak gerçekleştirmekteyiz.

Gevşek Zeminlerde Rotary (Çamurlu) Sondaj

Gevşek ve zeminler olarak adlandırılan kil, kum, çakıl tipi malzemeler sondaj sırasında dökülme ve

çökme yapabildiklerinden dolayı bu tip malzemelerden oluşan zeminlerde rotary-çamurlu sondaj

yöntemi uygulanmaktadır.

Bozuk formasyonlarda su sirkülasyonunun (dolaşım) sakıncalarını ortadan kaldırmak üzere sirkülasyon

maddesine sudan fazla bir yoğunluk ve viskozite ve ayrıca jel kuvveti sağlamak üzere çeşitli katkı

maddesi ilavesi ile meydana getirilen çamura "sondaj çamuru" denir.Bu katkı maddelerinin suda uzunca

bir süre süspansiyon halinde kalabilmeleri gereklidir.Bunu sağlamak üzere, kil ve bentonit cinsinden

maddeler kullanılmaktadır.Yoğunluğu ve viskoziteyi etkilemek üzere diğer bazı maddeler de

katılabilmektedir.
Kesici ve öğütücü bir matkabı döndürmek suretiyle zemin içinde kırılan parçalar sondaj çamuru

vasıtası ile dışarı atılarak meydana gelen boşluk içersinde ilerlenilerek zemin delinir. Makinanın pompası

vasıtası ile havuzdan emilen su veya sondaj çamuru ,motordan aldığı dönme hareketini matkaba ileten

ve delme takımı (sondaj takımı) adı verilen, boruların içinden geçerek delme takımı ile kuyu cidarı

arasındaki boşluktan yükselip zemine çıkar.

Sert ve Kaya Zeminlerde Havalı Sondaj

Sert ve kaya formasyonlarda fazlaca yarık ve çatlak bulunan hallerde sondaj dolaşım çamuru bu

çatlaklardan kaçar ve normal dolaşım sağlanmaz.Bu gibi hallerde çamurlu sondaj ekonomik

olmayacağından basınçlı havalı sondaj kullanılır.

Havalı sondajlarda delinecek formasyon yıkılmaya müsait olmayacak,formasyon kil gibi yapışkan

maddeler içermeyecek ve formasyon içerisindeki nem veya su miktarı kesintilerin dışarı atılmasına

engel olmayacaktır.

Havalı sondajlarda sondaj sıvısı yerine basınçlı hava kullanılır.Çamur ve hava kullanabilecek şekilde

dizayn edilen havalı su sondaj makinaları, rutubetsiz, kuru veya sirkülasyon temin edilemeyecek kadar

çatlaklı kalker formasyonları için kullanışlıdır.Yani temizleme işleminin hava ile yapıldığı bir döner sondaj

yöntemidir.Havalı sondaj yönteminde çamur pompasının yerine kompresör görev üstlenmiştir.